aanmelden
Proel Edge
Live Sound & PA 02-09-2011
door:

live sound reinforcement system

 

Voor de test van vandaag krijg ik een beetje een VIP gevoel. De importeur brengt namelijk zelf het testsysteem langs en zal daarbij ook een woordje uitleg geven. Achteraf gezien een interessant moment. Er was voldoende ruimte voor systeemvragen, maar we konden ook nu en dan een pittige discussie aangaan over diverse themas. Op die manier leer je een product trouwens goed kennen. De drive of de concrete bedoeling achter een ontwerp blijft een mooi uitgangspunt in een situatie waarin je het product wil leren kennen en beoordelen. Mij hoor je dus niet klagen! Ik kreeg de kans om een deel van de nieuwe Edge luidsprekerserie van Proel (spreek uit: Proël, eerste taalles voor vandaag) eens op de rooster te leggen. Toen de importeur de deuren van de bestelwagen opende, was meteen duidelijk dat we met professioneel materiaal zouden gaan werken. Een stel stevige jongens, die Edge kasten! Je begrijpt dat ik stond te popelen om er in te vliegen!

 

Algemeen

Concept
De Edge serie is een nieuwe top of the line speakerserie van Proel. De lijn bestaat uit een aantal passieve kasten en een aantal actieve. Binnen de complete serie kan je zowat iedere courante speakerconfiguratie terugvinden. We krijgen 2 modellen beschikbaar uit de actieve serie: de Edge C15A96 en de Edge SW121A, een topkast en een subwoofer. (we testen met 2 subs en 2 toppen). De benaming is logisch en verklapt ons meteen een aantal gegevens. We kijken eerst even naar de topkast. 15 staat natuurlijk voor de 15 woofer waarmee de kast geladen is. De A van actief duidt op de ingebouwde versterkermodule, een klasse D ontwerp met schakelende voeding van Powersoft dat tot 1500 W continu vermogen kan leveren. 1000 W is bestemd voor de highpower 15 neodymium woofer van B&C met 4 voice coil, terwijl 500 W naar het hoog gaat. De ampmodule weegt slechts 2 kg en is in geval van een defect snel en makkelijk te verwijderen voor herstelling. Ook dat is een belangrijk aspect! Voor het hoog werd gekozen voor een driver met 1,5 opening en 3 voice coil, gemonteerd op een constant directivity hoorn met een openingshoek van 90° H x 60° V. Dat is tenminste bij onze testset het geval. Er is ook een versie van de topkast beschikbaar met een afstraling van 60° H x 40° V. Dan heeft de kast als naam C15A64. Vandaar dus dat laatste getal in de naam! Ik zei het toch, logisch Nog even meegeven dat je de hoorn 90° omgekeerd kan monteren wanneer je de kasten liggend gebruikt, wat in een verticale array opstelling bijvoorbeeld zal nodig zijn. Een C15A meet 73 cm bij 47 cm bij 46 cm (HxBxD) en weegt 39,5 kg. Tijd om naar de subwoofer over te schakelen! De SW121A is (front) geladen met een 21 neodymium krachtpatser met 5,3 voice coil! Het mechanische veersysteem van de conus, uitgerust met een dubbele siliconen spider, zorgt voor een stabiele positionering van de conus en de spreekspoel (ook op langere termijn), maar laat toch ook een soepele beweging toe. In combinatie met de dubbele demodulerende ringen, maakt duidelijk dat er topcomponenten zijn gebruikt die garant staan voor een zeer hoge kwaliteit (deze opbouw vinden we ook terug bij de 15 woofer in de topkasten). De versterkermodule van de sub is hetzelfde opgebouwd als de amping van de topkast. De woofer wordt met 1500 W continu vermogen aangestuurd. Met afmetingen van 76,5 cm bij 58,4 cm bij 81 cm (HxBxD), blijft de kast behoorlijk compact om een 21-er te huisvesten. De balans klokt af op 62,5 kg. Proel heeft gekozen voor een interne hoogwaardige analoge processing. Dat houdt de regelmogelijkheden heel eenvoudig, wat maakt dat de speakers op en top fool proof zijn opgebouwd en dat je in een mum van tijd de beste sound naar boven haalt. En reken maar dat Proel bij de ontwikkeling van de processing niet over één nacht ijs is gegaan! De gebruikte componenten zijn top of the line! Uiteraard zijn de kasten ook voorzien van alle gangbare beveiligingen die je mag verwachten op dit niveau. Dat zijn: DC, thermal, soft start, short circuit, overload, input limiter, speaker thermal protection en subsonic filter (hier infrasonic genoemd). Het concept van de Edge serie zit als totaalplaatje wel goed in elkaar!

Toebehoren
De kasten worden geleverd met een bijhorend Powercon netsnoer. Daarnaast kan ik niet nalaten te wijzen op de interessante accessoires die te koop zijn voor de Edge serie. Zo werd de set binnen gerold, overtrokken door mooie, stevige en goed afgewerkte transporthoezen, voorzien van de nodige logos. Een must vind ik persoonlijk. Verder zijn allerlei riggingmaterialen beschikbaar, waaronder ook vliegframes om horizontale en verticale arrays op te bouwen. Om het professionele plaatje compleet te maken, biedt Proel ook flightcases voor alle fullrange modellen uit de serie (2 kasten per case).

Doelgroep/toepassing
De Edge serie kan in tal van configuraties worden gebruikt en dat in de meest uiteenlopende toepassingsgebieden. In de eerste plaats is de set bedoeld voor PA-gebruik. En zoals je weet is dat heel ruim Live optredens, touring, tape artiesten, bedrijfsfeesten, pro rental, high power dj-applicaties, fuiven, media events, vaste installatie en zo veel meer. Je kan de toppen fullrange inzetten, je kan een sub-top combinatie gebruiken of je kan het systeem naar wens uitbreiden. Je kan de kasten verspreiden over de locatie, je kan een heus array systeem opbouwen Verder mogen we ook monitortoepassingen niet over het hoofd zien. De serie telt 2 knappe high power floor monitors, maar ook onze testset kan perfect als sidefill of drummonitor worden ingezet. Die diversiteit zorgt voor een enorm breed doelpubliek!

 

Bouw

Afwerking
Ook de afwerking van de Edge serie komt bijzonder professioneel over. Stevig en duurzaam. Het design op zich is vrij klassiek gehouden, maar weet door mooie gebogen lijnen in de grille toch een moderne touch mee te geven. Fris, jong en dynamisch! De C15A is opgebouwd uit 15 mm berken multiplex en afgewerkt met een duurzaam aanvoelende structuurlak. De sub kent dezelfde afwerking, maar is deels uit 18 mm berken multiplex opgetrokken. De kasten zijn intern verstevigd (bracing) en resonanties worden tot een minimum herleid. Wanneer je op de kast tikt, hoor je wat resonantie van de grille, maar ik heb daar tijdens het luisteren nooit iets van ondervonden. De toppen zijn trapeziumvormig gebouwd en worden bijzonder smal naar de achterkant toe. Ze zijn praktisch aan iedere kant voorzien van rigging hardware. Je kan ze natuurlijk ook op statief plaatsen. Een C15A telt 2 handvaten. Bij de sub hebben we gelukkig wat meer handvaten ter beschikking. Dat is immers ook nodig om er comfortabel mee te kunnen werken. Er zijn maar liefst 8 stuks voorzien! De sub staat voor de gemakkelijkheid op 4 wielen van hoge kwaliteit. Ik wil er graag op wijzen dat het systeem ook prima gestacked kan worden dankzij de pootjes. Ik heb eigenlijk niks aan te merken op de afwerking, de set oogt mooi!

Aansluitingen
Als er iets gemakkelijk is bij deze set is het wel het geheel correct aansluiten. Missen is altijd menselijk en kan iedereen overkomen. Wanneer je echter compleet de mist in gaat bij het aansluiten van de Edge set, vrees ik dat je beter een andere job of hobby zoekt. Een XLR input en een XLR output (link), meer is het niet (en meer heb je eigenlijk ook niet nodig). Je moet enkel de versterkermodules nog van spanning voorzien. Dat gebeurt via een Powercon die tevens als schakelaar fungeert. De modules hebben dus met andere woorden geen schakelaar. Wanneer je de connector indraait, staat de versterker aan. Interessant is dat je de Powercon kan doorlussen. Let wel: we praten hier over serieuze vermogens. Doorlussen is enkel raadzaam bij bijvoorbeeld een standaard sub-top combinatie. Niet meer dan 2 kasten aan elkaar hangen is dus de boodschap!

Bediening en ergonomie
Voor de gebruiker zijn de kasten eigenlijk bewust eenvoudig gehouden. Eenvoudig in gebruik en zoals gezegd fool proof. Je hoeft enkel een signaal aan te leggen en je kan er volledig in vliegen. Toch gaat er een hoop hoogwaardige technologie schuil in de Edge serie. Op zich is dat wel een leuke combinatie voor een set van dit formaat! Wanneer we de topkast bekijken, zien we 4 schakelaars. Dat zijn meteen ook de enige knopjes waar we kunnen op drukken. Verder hoeven we nergens rekening mee te houden, dat doet Proel namelijk voor ons. Wat kunnen we dan wel doen? De eerste schakelaar is een ground link, dat behoeft geen uitleg. Dan een low cut die je kan inschakelen wanneer je de C15A in combinatie met een sub gebruikt (zoals bij deze test). Verder is er ook een coupled units eq. Omdat door mutuele koppeling van speakers die naast elkaar worden opgesteld het laag-mid wat te veel aanwezig zal zijn, is het interessant om dat te compenseren. De coupled units switch zorgt voor de juiste compensatie. Als laatste zien we een HF lift, een schakelaar waarmee je de hoge tonen kan opkrikken indien nodig. De SW121A telt slechts 3 schakelaars. Naast de ground link vinden we er een extended low op terug en een multiple units eq, eigenlijk een beetje hetzelfde verhaal dan bij de toppen. Wanneer we subwoofers naast elkaar plaatsen, zullen de hoogste subfrequenties (rond 80 Hz) door de mutuele koppeling worden opgetrokken. De switch zorgt hier weer voor de nodige compensatie. Wanneer de beide schakelaars samen ingedrukt worden, ontstaat een optimale filter om de subs als infrasub te gebruiken. Dat wordt bijvoorbeeld toegepast in de vorm van extra subs bij een bestaand 3-weg systeem, dus volledig 4-weg. Soms worden baskasten mee gevlogen in een line array systeem. In zon geval kan een ground subarray extra ondersteuning bieden in het subgebied.

 

Klank

Kwaliteit en weergave
Omdat ik niet vertrouwd ben met Proel, ben ik zeer nieuwsgierig naar de kwaliteit van de weergave. En ik moet zeggen dat ik er een heel aangenaam gevoel bij had. De sub-top combinatie kon me zeker imponeren. De C15A geeft op papier frequenties weer van 50 Hz tot 18 kHz (-3 dB, +6 dB). De SW121A start bij 80 Hz en gaat op de bodem tot 32 Hz. Voor de test schakelen we de low cut op de toppen aan, omdat we de set als een geheel beoordelen, inclusief de subs. Ik heb er deze keer expliciet voor gekozen om geen metingen te doen, maar om enkel en alleen op de klank af te gaan. Meteen valt het open karakter van de toppen op. Een perfecte weergave van alle instrumenten, alsof ze voor je staan te spelen. Ik mis bij de toppen een klein beetje warmte ten opzichte van onze referentieset, maar het detail en de helderheid maken dat ruimschoots goed. Dat klankbeeld in het hoog is even wennen, maar het wordt snel duidelijk dat we ook hier op topniveau staan te luisteren. Ook al speelt de topkast zeer helder, is er nergens enige vorm van agressiviteit te merken. Dat is bijzonder aangenaam. De overgang naar de sub zit ook goed. Opvallend is dat de SW121A zelfs op laag luistervolume enorm diep gaat. De laagste frequenties worden op voortreffelijke wijze weergegeven, zonder daarbij opdringerig over te komen. Prachtig!

Output
Ik ben absoluut voorstander van de huidige preventieve actieplannen ter bescherming van het gehoor (nvdr: wij ook!). Een brandend actueel topic nota bene! Plezier beleven moet ook kunnen op veilige volumes, dat behoeft geen discussie. Echter moeten we bij een test wel weten waartoe de speakers in staat zijn, dat is dan ook weer de evidentie zelve. Gaan we de set toch maar eens even volledig uitsturen? Tuurlijk! Op papier zou de topkast een maximale peak output van 132 dB op 1 meter moeten halen, terwijl de sub het moet stellen met 131 dB. Het geheel blijft bijzonder mooi klinken op maximaal volume, alle verhoudingen blijven behouden. Omdat ik op laag volume met neutrale toonregeling een klein beetje warmte miste in de topkasten, vreesde ik dat ze wel eens zouden kunnen gaan schreeuwen bij peak gebruik. Wel, dat was dus absoluut niet het geval! Een verhouding die zo mooi behouden blijft, is zonder meer een zeer positief punt! Ik blijf een enorm gedetailleerd en open geluidsbeeld horen, helder en ook voldoende kick ter compensatie. Als we echt vol in de limiet gaan, had ik graag nog iets meer buikgevoel van de 21-er, hoewel ik er toch op druk dat hij goed presteert. Ik heb tijdens deze outputtest ook opvallend weinig van de limiting gehoord. Smooth!

 

Budget

De Edge C15A96 kost 3200,66 euro en voor de Edge SW121A betaal je 3086,26 euro. Opgegeven prijzen zijn bruto inclusief btw. Het is een hele hoop geld, dat is een feit Toch denk ik dat de prijs zeer rechtvaardig is en helemaal in verhouding tot wat je in handen krijgt. Je mag immers niet vergeten dat we hier zonder meer op professioneel niveau zitten!

 

Besluit

Een besluit is haast overbodig geworden De rode draad doorheen de test was zonder meer de professionaliteit (dat woord is ondertussen dan ook meer dan eens gevallen). Ik was toch wel een beetje verrast, in positieve zin. De klank, het belangrijkste aspect, is me enorm bevallen. Ik ben net iets meer warmte gewoon bij een topkast, het was dus even wennen. Uiteindelijk miste ik het niet en ging ik mee in de heerlijke klank. Je moet een aanzienlijke geldsom neertellen voor de Edge serie, maar het zal moeilijk zijn om voor dezelfde prijs een vergelijkbare kwaliteit te vinden. www.proel.com