De eerste keer dat ik met het merk Blackstar in contact kwam, was op de Frankfurt Messe vorig jaar. De kleine, niet al te opvallende stand waar enkele mooie versterkers en pedalen tentoongesteld stonden, trok niet meteen alle aandacht. Op deze stand wist men mij te vertellen dat het merk opgericht werd door enkele ingenieurs die vroeger nog bij Marshall gewerkt hadden. Onder de naam ‘Blackstar’ konden zij hun eigen ontwerpideeën uitbrengen, vasthoudend aan de hoge kwaliteitseisen die ze gewoon waren. Ondergetekende mocht zich onlangs eens uitleven op de allerkleinste én de allergrootste uit de Artisan-reeks, en heeft er enorm van genoten, wat ook zal blijken uit de review die volgt.
CONCEPT
Hoewel deze amps op zich onderling nogal verschillend zijn, vertonen ze ook veel gelijkenissen. We beginnen met de verschillen: de Artisan 15 is een 15 Watt combo met één 12” speaker. De Artisan 100 is een 100 Watt head waarmee we (in de testconfiguratie althans) een 4x12” speakercabinet aandrijven. Voor wat de gelijkenissen betreft, here we go: beiden zijn volledig met buizen (2xEL84 voor de 15 Watter en 4xEL34 voor de 100 Watt head), hebben twee kanalen, zijn met de hand gemaakt met de ‘point-to-point wiring technique’, wat staat voor echte bedrading in tegenstelling tot het gros van de versterkers die op een printplaat gemonteerd zijn. Voor de rest werden ze allebei vrij eenvoudig gehouden. Verwacht dus geen hopen mogelijkheden en aansluitingen, maar wel pure eenvoud in al z’n glans en glorie.
HANDLEIDING
De modellen die geleverd werden voor de test waren demomodellen en dus (zoals vaak) geleverd zonder handleiding. Wel werd de Artisan 100 geleverd met een speakerkabel, daarvoor zal je alvast niet moeten teruglopen naar de winkel.
BOUW & AFWERKING
Het eerste wat opvalt als je een Blackstar versterker ziet, is de bloedmooie vormgeving. De kleuren, de hardware, het speakerdoek, alles past perfect bij elkaar. Het resultaat is een sobere, maar o, zo mooie versterker. De bruine (of is het nu bordeaux) tolex straalt echt klasse uit, net als het speakerdoek en de verchroomde knoppen. Ik durf zelfs te stellen dat menig huisvrouw er wel mee akkoord zou gaan mocht manlief deze versterkers in de woonkamer willen plaatsen. Het geheel lijkt ook degelijk gemaakt. Geen losse onderdelen of scheef geplaatste knoppen, maar wel een uitstraling en afwerking die de naam ‘boutique’ waard zijn.
MOGELIJKHEDEN
Ik had het er reeds over bij het hoofdstuk ‘concept’: de mogelijkheden zijn eerder beperkt, zeker bij de Artisan 15. Deze biedt twee kanalen met telkens een volume en een tone regelaar. Verder vinden we enkel nog een powersoak schakelaar waarmee je kan kiezen tussen 5 Watt en 15 Watt. That’s it! Geen aansluitingen, behalve voor je gitaar natuurlijk (lo en hi), geen mastervolume, geen reverb, niets! Wie echter denkt dat je al die toeters en bellen nodig hebt om een goede klank te maken, heeft het mis, maar daarover meer in het hoofdstukje ‘klank’.
Bij de Artisan 100 wordt die lijn doorgetrokken, al biedt deze toch wat extra mogelijkheden. Het grootste verschil is de aanwezigheid van een passieve driebands EQ, een presence regelaar en een vier-standen ‘voice’ keuzeknop (over deze laatste verder meer). Ook hier zijn er twee kanalen, maar nu telkens met een aparte hi en lo input. De powersoak ontbreekt hier wel, waardoor je verplicht bent om de volle 100 Watt vermogen te benutten (en mijn oren fluiten er nog van). Ook hier weer geen master volume en geen reverb. Aansluitingen zijn er wel, maar deze werden tot het strikte minimum herleid, namelijk twee speaker aansluitingen op jack. De impedanties worden echter niet vermeld, wat de kans op foutieve belasting van de eindtrap groter maakt. Een 16 Ohm speaker aansluiten op een 8 Ohm aansluiting kan geen kwaad. Je versterker zal gewoon iets stiller klinken. Het omgekeerde is echter veel erger. Sluit dus nooit een 4 Ohm speaker aan op een 8 Ohm speaker uitgang want hierdoor kan de eindtrap gewoon verbranden!
KLANK
Laat me toe met de deur in huis te vallen. De Artisan versterkers zien er ‘boutique’ uit en wel, zo klinken ze ook. Slechts zelden kon ik genieten van zo’n pure klank. Deze bakken zijn één en al buizengevoel, met een Brits accent. Wat een dynamiek, wat een respons, wat een sound! Gewoon ver-bluf-fend! Om echt clean te spelen moet je het volume relatief laag houden. Het kan ook helpen om je gitaar op de lo-input aan te sluiten, en veel zal ook afhangen van de output van je gitaar. Het volume laag zetten wil niet zeggen dat je daarom stil speelt. Zelfs met 5 Watt gaat de Artisan 15 nog behoorlijk luid wanneer je het volume op 3 zet. Nadeel is wel dat er op geen van beide versterkers een mastervolume zit. Zet je het volume luider, dan krijg je geleidelijk die lekker warme lampenoversturing wel, maar je mag ook meteen daarna op consultatie gaan bij de oorarts, zeker met de Artisan 100. Qua oversturing geraak je met het volume op 10 hooguit tot een stevige overdrive. Wie dus een schurende distortion à la Metallica zoekt, is er aan voor de moeite. De constructeur biedt voor deze mensen de ‘Series One’ aan. Deze ziet er alvast veelbelovend uit (meer info op www.blackstaramps.co.uk). De Artisan-serie daarentegen, voelt zich dus het best thuis in blues(-rock), wat niet wegneemt dat ook andere stijlen mogelijk zijn natuurlijk. Maar voor het zware scheurwerk ga je toch best op zoek naar iets anders.
De Artisan 15 biedt twee kanalen. Het tweede overstuurt wat meer dan het eerste, waardoor ze eigenlijk complementair zijn. De tone regeling is passief en werkt eigenlijk op dezelfde manier als de tone regeling op je gitaar. Het is wel jammer dat je niet kan (voet)schakelen tussen kanaal één en kanaal twee. Ook de Artisan 100 biedt twee kanalen. Deze zijn echter identiek qua klank. Behalve met de volumeknop kan er ook geen onderscheid gemaakt worden, want de EQ is gemeenschappelijk. Met de voice regelaar kan je kiezen tussen vier verschillende voicings, waarmee je zowel de Britse als de Amerikaanse sounds moet kunnen benaderen. In de praktijk blijkt echter dat er niet echt zoveel verschil is tussen deze vier standen, behalve dat standen 3 en 4 luider klinken dan standen 1 en 2. Maar om dit stukje af te ronden wil ik toch nog eens onderlijnen dat de klank waanzinnig goed is. Door de beperkte regelmogelijkheden beschik je in feite maar over één klank, maar wàt voor één!
EFFECTEN
De modulatie- en delay-effecten van de Spider Valve worden elk met slechts één draaiknop geregeld. Dit werkt zeer eenvoudig en intuïtief, en je hoeft niet in menu’s en settings te grasduinen om ze af te stellen. De klank van die effecten is erg overtuigend en perfect inzetbaar. De delay-effecten kunnen zelfs in het juiste tempo gezet worden dankzij de tap-functie. Het enige puntje van commentaar is wel dat ze net iets te eenvoudig zijn in verhouding met de kwaliteiten van de versterker zelf. Bij een (semi-)lampenbak van die klasse horen effecten die wat meer regelmogelijkheden bieden (bijvoorbeeld aparte feedback en levelregeling bij de delay-effecten).
BUDGET
Voor de Artisan 100 betaal je 1740 euro. De bijhorende speakerkast kost 690 euro en de Artisan 15 gaat over de toonbank voor 1350 euro (telkens bruto advies inclusief btw). In feite is dat een juiste prijszetting voor een dergelijke lampenversterker. Hou er wel rekening mee dat je de klankmogelijkheden zal willen uitbreiden met enkele effectpedaaltjes, en dat je daarvoor natuurlijk ook een flinke duit in het zakje moet doen. Voor de volledigheid voegen we hier ook nog eens de prijs toe van de derde uit de reeks, de Artisan 30: 1850 euro (bruto advies inclusief btw).
CONCLUSIE
De Artisan 15 en de Artisan 100 zijn dus pure lampenbakken van het bovenste schap. Ze bieden iets te weinig mogelijkheden om ze optimaal te gebruiken in live-situaties, maar met een pedalboard tussen je gitaar en de Artisan, komt het zeker goed. Voor de echte puristen is dit een droom die werkelijkheid wordt. Wat mij betreft kon zeker de Artisan 15 mij bekoren, vooral omdat het vermogen meevalt, waardoor het pleister niet van de muren trilt wanneer je het het volume op 10 zet. De Artisan 100 biedt dan weer dat extra laag van de 4x12” speakerkast. Hier is het echter lastig om het volume voorbij de ‘12 o clock’ stand te draaien vanwege de hoge geluidsdruk die dan ontstaat. Een mastervolume en een footswitch zouden hier dus meer dan welkom zijn. Met de Artisan-reeks worden niet alleen onze oren, maar ook onze ogen erg verwend. Binnen die reeks bestaat er ook nog een Artisan 30, een combo van 30 Watt. De Artisan is dus een echte aanrader voor de liefhebber van lampenversterkers, en een veelbelovende start voor een nieuw bedrijf waar we vermoedelijk nog veel van zullen horen.
